Mebde ve Mead

Posted by

Mebde ve Meâd:
1-) Başlangıç ve yeniden dönüş zamanı.
2-) Ruhun dünyaya gelişi ve dönüşü, dünya ve ahiret.

Başlangıç ve sonuç, dünya ve ahiret; mahlûkların (yaratılmışların) nereden ve nasıl vücuda geldiği, onları kimin yarattığı, yaratılış hikmetleri, sonunda ne olacakları ve ölümden sonraki halleri.
Kelam; Allah-ü tealanın zat ve sıfatlarından, nübüvvet (Peygamberliğe ait meselelerden) ve mebde’ ve meâd bakımından yaratılmışların hallerinden bahseden ilimdir. Tecrübi ilimler de mahlukların hallerinden bahseder fakat mebde’ ve meâd bakımından değil. Sadece, onların hissedilebilen, tecrübe ve müşahede olunabilen (deney ve gözleme) tabii durumlarını ele alır. Mesela ana karnındaki çocuğun nasıl teşekkül edip, meydana geldiğini ve doğuncaya kadar geçirdiği safhaları inceler. Fakat onu kimin yarattığından, yaratılış hikmetinden, dünyaya gelip imanla ölürse Cennet’e, imanla ölmezse Cehennem’e gireceğinden bahsetmez. Mebde’ ve meâd halleri olan bu hususlardan kelam ilmi bahseder. Kelam ilmi gibi, felsefe de, mahluklardan mebde’ ve meâd itibariyle bahseder. Ancak, kelam ilmi, bunda nakli yani Kur’an-ı kerimi ve hadis-i şerifi esas aldığı halde, felsefe aklı esas alır. Söylediklerinin dine uygun olup olmadığına bakmaz. Bu yüzden, dine aykırı pek çok fikir ortaya atar. (Abdüllatîf Harpûtî)

Mebde ile ilgili kelimeler:
Mebde: Başlangıç.
Mebde-i Teayyün: İlahi kemallerin, yüksekliklerin ilm-i ilahide başlangıcı ve ilk kaynağı.
Mebde-i feyyaz: tasavvuf; Gerçek feyzi bahşeden Allah.
Mebde-i kül: tasavvuf; Her şeyin aslı, başlangıcı olan Allah.
Mebde-i semt: astroloji; Azimut. Mebde (ve, vü) maad: ‘‘Baş ve son’’ Kainatın başlangıcı ve sonu, dünya ve ahiret.
mead: Geri dönmek, iade ve tekrar etmek, iade edilmek, tekrar döndürmek, dönüş ve varış yeri.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir