Gayr

Posted by

Gayr (Gayri):
1-) Ayrı, başka, özge, artık, diğer, ma’da, değil.
2-) Yabancı, bildik olmayan.

Gayri ile ilgili kelimeler:
Gayr-i câiz: Caiz olmayan, yapılmasına izin verilmeyen, uygun olmayan.
Gayr-i ciddî: Ciddi olmayan, ciddiyetsiz.
Gayr-i dînî: Dini olmayan.
Gayr-endiş: Başkalarını düşünen, şefkatli ve cömert kimse.
Gayr-i fıkariyye: Omurgasızlar.
Gayr-i ihtiyarî: İrade dışı, bilerek ve isteyerek değil, elde olmadan, ihtiyarsız.
Gayr-i ilmî: İlmi bir esasa dayanmayan, ilim dışı, ilme uymayan.
Gayr-i insânî: İnsanca olmayan, insanlığa yakışmayan, insanlık dışı.
Gayr-i irâdî: İrade dışı, istemeden.
Gayr-i kabil: İmkansız, olamaz.
Gayrikâbil-i îtiraz: İtiraz edilmesi mümkün olmayan, karşı çıkılamayan.
Gayrikâbil-i kıyas (mukāyese): Mukayese kabul etmez, ölçülemeyecek kadar farklı.
Gayrikâbil-i şifâ: Şifa bulmaz, iyileşmez, onmaz.
Gayrikâbil-i tahammül: Tahammül edilemez, dayanılmaz, çekilmez.
Gayrikâbil-i tecezzî: Bölünemez.
Gayrikâbil-i tedâvi: Tedavisi imkansız.
Gayrikâbil-i tefrik: Ayırt edilmesi mümkün olmayan.
Gayrikâbil-i telâfî: Telafi edilemez, karşılanamaz.
Gayr-i kâfi: Yetersiz.
Gayr-i kânûnî: Kanuna aykırı, kanun dışı.
Gayr-i kıyâsî: Kural dışı.
Gayr-i maddî: Maddi olmayan.
Gayr-i mahdûd (gayr-i mahdut): Hudutsuz, sonsuz, uçsuz.
Gayr-i mahsur: Hasr olunmamış. Sınırsız.
Gayr-i mahsüs: Hissedilemeyen, duyulamayan, sezilemeyen, belirsiz.
Gayr-i mâkul: Akıl işi olmayan, aklın kabul etmediği. Makul olmayan, akıl ölçülerine uymayan, akla uygun gelmeyen.
Gayr-i mâlûm: Malum olmayan, bilinmeyen.
Gayr-i mantıkî: Mantıksız.
Gayr-i matbû: Basılmamış.
Gayr-i mebzul: Çok kullanılmayan. Az bulunan şey.
Gayr-i meczuz: Devamlı, kesilmeden.
Gayr-i melhuz: Umulmayan, beklenmedik.
Gayr-i me’luf: Alışılmamış, ülfet edilmemiş.
Gayr-i memnun:
1-) Devamlı, kesiksiz.
2-) Minnetsiz, sürekli.
Gayr-i me’mul: Umulmadık. Beklenmedik. Ümit edilmedik. Birdenbire.
Gayr-i men hüve leh: Sahibinden gayrısı.
Gayr-i menkul: Nakledilemeyen, taşınamayan mallar.
Gayr-i me’nus: Alışılmamış.
Gayr-i mer’î: Görünür olmayan, görünmeyen. Yürürlükte olmayan, riayet olunmayan.
Gayr-i mesbuk: Daha önce benzeri görülmemiş olan.
Gayr-i meskun: İçinde oturulmayan yer. Kimsesiz yer.
Gayr-i mes’ul: Üzerine sorumluluk düşmeyen, sorumluluğu olmayan.
Gayr-i Meşrû: Allah’ın rızasına uymayan, şeriat harici, kanunsuz iş.
Gayr-i meş’ur: Duyulmayan, hissedilmeyen.
Gayr-i mevkuf: Tutuklu olmayan.
Gayr-i millî: Milli olmayan.
Gayr-i muayyen: Belirsiz, belli olmayan.
Gayr-i muhtemel: Olması ihtimali bulunmayan.
Gayr-i munsarif: Arapça’da kesre ve tenvin almayan, yalnız belli harekelerle okunabilen.
Gayr-i muntazam: Muntazam olmayan, düzensiz
Gayr-i mutabık: Uygun gelmeyen, uymayan.
Gayr-i mûteber: Muteber olmayan, geçersiz.
Gayr-i mutemed: Kendine itimat edilmeyen.
Gayr-i muvâfık: Uygun olmayan.
Gayr-i müekkede:
1-) Tekrarlanmamış ve takviye edilmemiş.
2-) Zanni ve kat’i delil ile sabit olmayıp, Peygamberimizin (a.s.m.) bazen devam buyurdukları iş veya amel.
Gayr-ı Müekked Sünnet: Müekked olmayan sünnet.
Gayr-i mümkün (gayr-i mümkin): Mümkün olmayan, imkansız.
Gayr-i münâsip: Uygun olmayan, yakışıksız.
Gayr-i münbit: İyi ve bol yetiştirmeyen. Münbit olmayan.
Gayr-i münfekk: Bitişik, ayrılmaz.
Gayr-i münif: Münif olmayan.
Gayr-i münkatı’: Devamlı, fasılasız, kesiksiz.
Gayr-i münteşir: Yayımlanmamış.
Gayr-i müsâit: Uygun olmayan, elverişsiz.
Gayr-i müsâvî: Eşit olmayan.
Gayr-i müsellah: Silahsız.
Gayr-i Müslim: Müslüman olmayanlar. İslamiyete girmeyenler.
Gayr-i müsmir: Verimsiz, faydasız, meyvesiz.
Gayr-i müstakar: İstikrarsız, bir kararda durmayan.
Gayr-i mütecânis: Aynı cinsten olmayan, birbiriyle bağdaşmayan.
Gayr-i mütenâsip: Nispetsiz, yakışıksız.
Gayr-i müsüm: İslam olmayan.
Gayr-i mutabık: Uymayan, uygun gelmeyen.
Gayr-i mütecezzi: Ayrılamayan, bölünemeyen.
Gayr-i mütenahî: Sonsuz, nihayet bulmaz, bitmez.
Gayr-i mütenâzır: Simetrik olmayan.
Gayr-i nizâmî: Usulüne uygun olmayan, düzensiz.
Gayr-i resmî: Resmi olmayan.
Gayr-i sâfî: Saf olmayan, içinde başka şeyler de bulunan, katışık.
Gayrisâfî millî hâsıla: iktisat; Bir ülkede, belirli bir süre (genellikle bir yıl) içinde üretilen mal ve hizmetlerin aşınma ve amortisman payları dahil olmak üzere piyasa fiyatlarıyla değerlerinin toplamı.
Gayr-i sahih: Doğru olmayan.
Gayr-i sıhhî: Sağlığa aykırı, sıhhate zararlı, sağlıksız.
Gayr-i şahsî: Bir kimsenin şahsına ait olmayan, kendi dışında olan, kişilik dışı.
Gayr-i şuurî: Şuursuz, şuurun dışında.
Gayritabiî:
1-) Olması lazım gelenden veya her zaman olduğundan başka türlü olan, tabii halinde olmayan.
2-) Alışılana ve kurala uymayan, dengesiz, anormal.
Gayritabiilik: Gayritabii olma durumu, dengesizlik, anormallik.
Gayr-i uzvî: Cansız. Uzvi olmayan.
Gayr-i vâki: Vuku bulmamış, olmamış.
Gayr-i vârit: Hatıra, akla gelmez, düşünülemez.
Gayr-i vâzıh: Vazıh olmayan, açık ve belirli olmayan, üstü kapalı.
Gayr-i zarurî: Zaruri ve mecburi olmayan.
Gayriyet: Ayrılık. Gayrılık.
Emval-i gayr-i menkule: Bir yerden başka yere taşınamayan, sabit olan mallar. (Dükkan, ev, tarla…gibi.)
Hukuk-u gayr-i mektube: Kanunlarda mevcut olmayan örf ü adet ve teamül kabilinden olan haklar.
Hükûmet-i gayr-i müstakille: İstiklaliyet ve hakimiyet haklarını tamamen haiz olmayıp, diğer bir devletin boyunduruğu altında bulunan hükumet.
Hüsn-ü bilgayr: Dolayısı ile, neticeleri ciheti ile güzel olan.
İcare-i gayr-i mün’akide: İn’ikad şartlarını tamamen veya kısmen cami’ olmayan icaredir ki, buna “İcare-i batıla” da denir.
İkrah-ı geyr-i mülci:Hukuk; Eskiden dövme ve hapis gibi yalnız keder ve elemi icap ettiren şeylerle vuku bulan ikrah.
Irzâ-i gayr-i mâderî: Çocuğu hayvan sütüyle besleme.
Kabil-i gayr-i telakkuh: Gebeliği mümkün olmayan.
Lâzım-ı gayr-ı müfarık: Ayrılması mümkün olmayan, terki caiz olmayan, ziyade gerekli, çok lüzumlu.
Lüzum-u gayr-i münfek: Ayrılmazlık.
Min gayr-ı haddin:
1-) Had harici, edep dışı olarak.
2-) Haddim olmayarak.
Necaset-i gayr-i mer’iye: Camid, bir hacmi olmayan veya bulaştığı yerde görülmeyen herhangi bir pis maddedir. Görünmez halde olan pislik.
Sünnet-i gayrı müekkede: Peygamber’in (a.s.m.) ibadet maksadıyla ara-sıra yapmış olduğu ameldir.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir